Uzaktan çalışma, COVID-19 pandemisiyle birlikte hızla yaygınlaşarak iş dünyasında kalıcı bir dönüşüm başlattı. Pandemi öncesinde Türkiye’de beyaz yaka çalışanlarının yalnızca %13’ü uzaktan çalışıyordu; ancak 2020 sonunda bu oran %59’a yükselmişti.
Pandeminin sona ermeye başlaması ile birlikte 2021 yılı ortasından itibaren, ABD’li teknoloji şirketleri başta olmak üzere şirketler, çalışanları ofise geri çağırmaya başladı. Bazı şirketler esnek çalışmayı kısmen uygularken, bazı şirketlerse esnek çalışma uygulamasını tamamen kaldırarak ofise tam geri dönüş yaptı. Ofise tam anlamıyla geri dönüş isteyen liderler uzaktan çalışma sisteminin ekip içi uyum ve yenilikçi fikir üretimi gibi süreçlerde zorluklar yaşanmasına neden olduğu görüşündeydi. Son 2 yıl içerisinde Elon Musk, Jamie Dimon gibi tanınmış iş dünyası liderlerinin ofise geri dönüş ile ilgili kesin ve sert tavırları iş dünyasında ofise geri dönüş trendinin hızlı yayılmasında etkili oldu.
LinkedIn verilerine göre 2021’de Avrupa, Orta Doğu ve Afrika bölgesindeki iş ilanlarının %11’i tamamen uzaktan çalışmaya yönelikti, ancak bu oran 2025’te %5’e düştü.
ABD’de yapılan bir araştırmaya göre, 2025 yılı itibarıyla şirketlerin %87’si ofise dönüş politikalarını uygulamaya koymuş durumda. Bu şirketlerin %64’ü zaten ofiste çalışmayı zorunlu hale getirmişken, %23’ü ise yıl sonuna kadar bu politikayı devreye almayı planlıyor.
İşveren tarafında bunlar yaşanırken, çalışanlar tarafında ise durumlar farklı. Hem Türkiye’de hem de Dünyada çalışanlar, esneklik, iş-özel hayat dengesi ve üretkenlik gibi faktörleri ön planda tutuyor. Çalışanların %87’si hibrit çalışma modelini tercih ediyor. Ayrıca, çalışanların %77’si uzaktan çalışırken daha üretken hissettiklerini belirtiyor.
Geçtiğimiz günlerde Business Insider’da yayınlanan bir makale teknoloji şirketlerinin uzaktan çalışma sisteminden ofise geri dönüşteki hızlı ısrarlarının aslında çalışanların kendi istekleriyle işten çıkmalarını istedikleri şüphesini doğurduğunu ifade ediyor. Makalede yer alan görüşlere göre pek çok analist, 2022 yılından bu yana kamuoyunda yer alan ve herkesin bildiği bazı şirketlerin küçülmeye gittiği, zorunlu olarak personel çıkardığı, dolayısıyla da milyonlarca lira tazminat ödemek zorunda kaldığını doğrularken, bazı şirketlerin ise çalışanların bu konudaki taleplerini bildikleri için katı kurallar ile ofise geri dönüş çağrısı yaparak çalışanları işten ayrılmaya teşvik etmelerinin muhtemel olduğunu düşünüyor. Analistler, şirketlerin bazı kritik görevlerde yer alan çalışanlarını sadece esnek çalışma taleplerinin olumlu karşılanmaması nedeniyle kaybetmeyi göze alınmasının bu düşünceye şiddetli bir kanıt olarak gösteriyor. Analizde ayrıca özellikle global yetenek krizinin oldukça yüksek olduğu bir dönemde çalışanların esnek çalışmaya bu kadar istekli oldukları herkes tarafından bilinirken şirketlerin ofise dönüş kararlarında hala ısrarcı ve katı olduklarının başka bir şekilde açıklanamayacağının da altı çiziliyor.
