Çalışanların ihtiyaçları giderek çeşitlenirken, şirketlerin sunduğu yan haklar aynı hızda kişiselleşmiyor. Türkiye’de 500’ün üzerinde şirketi kapsayan araştırmaya göre, şirketlerin yalnızca %20’si çalışanlarına kendi ihtiyaçlarına göre şekillendirebilecekleri esnek yan hak programları sunuyor.
Türkiye’nin 2026 Çalışan Sağlığı, Yan Haklar ve Wellbeing Araştırması, şirketlerin çalışanlarına sunduğu yan hakların güncel durumunu ortaya koyuyor.
Geleneksel yan haklarda oranlar oldukça yüksek. Araştırmaya katılan şirketlerin %96’sı sağlık sigortası, %91’i yemek desteği, %48’i hayat sigortası, %32’si ise Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) sunuyor.
Ancak çalışanların bu hakları kendi ihtiyaç ve önceliklerine göre şekillendirebildiği esnek yan hak sistemlerinde tablo değişiyor. Şirketlerin yalnızca %20’sinde esnek yan hak programı bulunurken, %8’i böyle bir sisteme geçmeyi planlıyor.
Esnek yan hak sistemleri, herkese aynı paketi sunmak yerine çalışanların farklı ihtiyaçlarına göre seçim yapabilmesine olanak sağlıyor. Bir çalışan için sağlık sigortasının kapsamı öncelik taşırken, bir başkası için emeklilik, ulaşım, eğitim veya ailesine yönelik destekler daha değerli olabiliyor.
Çalışma modelinde esneklik, yan haklarda esnekliğin üç katı
Araştırmanın dikkat çekici sonuçlarından biri de çalışma modelleri ile yan haklar arasındaki fark.
Şirketlerin %60’ı hibrit çalışma modeli uyguluyor ve en yaygın model haftada 2 gün uzaktan, 3 gün ofisten çalışma olarak öne çıkıyor. Buna karşılık esnek yan hak sunan şirketlerin oranı yalnızca %20. Başka bir ifadeyle, çalışanlarına nereden çalışacakları konusunda esneklik sağlayan şirketlerin oranı, yan haklarını kendi ihtiyaçlarına göre şekillendirme imkânı verenlerin üç katı.
Wellbeing’de oran %75’e ulaşıyor
Çalışan deneyiminin başka alanlarında ise şirketlerin yatırımları çok daha yaygın. Araştırmaya göre şirketlerin %75’i çalışanlarına wellbeing platformu sunuyor; bu şirketlerin %78’i söz konusu uygulamalar için ayrıca bütçe ayırıyor. Çalışanların en fazla önem verdiği yan haklar arasında ise sağlık sigortası, yemek yardımı, uzaktan çalışma, şirket aracı ve yol yardımı öne çıkıyor.
Esnek yan hak sistemine henüz geçmeyen şirketlerin gerekçeleri arasında bütçe yetersizliği, çalışan sayısının düşük olması ve mevcut yan hak paketlerinin yeterli olduğunun düşünülmesi bulunuyor.
Yan haklarda yeni soru: Herkese aynı paket mi?
Araştırmanın ortaya koyduğu tablo, Türkiye’de şirketlerin çalışanlarına çok sayıda yan hak sunduğunu ancak bu hakların bireysel ihtiyaçlara göre kişiselleştirilmesinin henüz sınırlı kaldığını gösteriyor. Kariyerinin başındaki bir çalışanla çocuk sahibi veya emekliliğe yaklaşan bir çalışanın öncelikleri aynı olmayabiliyor.
Bu nedenle çalışan deneyiminde yeni rekabet alanı, daha fazla yan hak sunmaktan çok çalışanlara kendileri için değerli olan seçenekleri belirleme imkânı vermek olabilir. Araştırma da kişiselleştirmenin önümüzdeki dönemde yan hakların gelişiminde daha fazla önem kazanabileceğine işaret ediyor.
*görsel yz ile oluşturulmuştur.
