İş dünyasında mentorluk uzun yıllar kıdemli yöneticilerin genç çalışanlara rehberlik etmesi şeklinde ilerledi. Ancak tersine mentorluk modeli bu ilişkiyi değiştiriyor. Bu kez genç çalışanlar, özellikle Z kuşağı, üst düzey yöneticilere rehberlik ediyor ve şirketler bu modeli kültürel dönüşüm aracı olarak konumlandırıyor.
“İşe alınamaz kuşak” algısı değişiyor
Z kuşağı sıklıkla motivasyonsuz veya iletişim becerileri zayıf olarak etiketlense de birçok kurum bu bakışın eksik olduğunu düşünüyor. Uluslararası şirketlerde uygulanan tersine mentorluk programları, genç çalışanların yöneticilere farklı bakış açıları kazandırmasını hedefliyor. Amaç yalnızca gençleri geliştirmek değil, liderlerin de yeni nesil iş anlayışını öğrenmesi.
Dijital becerilerden kültürel farkındalığa
Programların ilk örnekleri teknoloji odaklıydı; genç çalışanlar yöneticilere internet ve dijital araçları öğretiyordu. Bugün ise kapsam genişledi. Dijital okuryazarlık, çevrim içi verimlilik, siber güvenlik ve sosyal medya dili gibi konuların yanı sıra, çalışan beklentileri ve yeni nesil değerler de bu görüşmelerin parçası haline geldi.
Kapsayıcılık ve bağlılık aracı
Tersine mentorluk, çeşitlilik ve kapsayıcılık stratejilerinde de kullanılıyor. Liderlik ekiplerinde yeterince temsil edilmeyen çalışan gruplarının deneyimleri doğrudan üst yönetime aktarılıyor. Bu sayede empati artıyor, çalışan bağlılığı ve aidiyet duygusu güçleniyor.
Hiyerarşiyi yumuşatan öğrenme modeli
Uygulama, kurum içindeki “biz ve onlar” algısını azaltıyor. Bazı şirketlerde yöneticiler çalışanların günlük işlerini gözlemleyerek saha deneyimini doğrudan öğreniyor. Ancak uzmanlar, programın başarılı olabilmesi için katılımcıların hazırlanması ve psikolojik güvenliğin sağlanması gerektiğini vurguluyor.
Karşılıklı öğrenme kültürü
Birçok kurum modeli artık “karşılıklı mentorluk” olarak tanımlıyor. Çünkü süreç tek yönlü bir aktarım değil; deneyim paylaşımına dayanıyor. Genç çalışanlar yeni perspektifler sunarken, yöneticiler de stratejik bakış açılarını paylaşıyor.
Günümüzde tersine mentorluk, liderlik anlayışını dönüştüren ve kurum içi diyaloğu güçlendiren bir uygulama olarak öne çıkıyor.
