Bir çok rakip arasından sıyrılıp, mülakata çağrılanlardan oldunuz.
Haydi hayırlısı..!
Birçok aday mülakata gitmeden önce mülakatla ilgili kafasında soru işaretleri taşıyor. Mülakatta nelere dikkat edilmeli? Başarılı bir iş görüşmesi için yapılması gerekenler? İnsan kaynakları uzmanları iş görüşmelerinde nelere dikkat ediyor? Mülakatta sorulabilecek sorular hangileri? gibi birçok soru adayların kafalarını kurcalıyor.
İşte iş görüşmesinde yapılabilecekler;
İlk tavsiyem mülakatta kendiniz olun. Sizi işe alacak kişinin görüşlerine değerlerine uymak zorunda değilsiniz. Farklı bir kişiymiş gibi görünmeye çalışmayın.
Adayların sadece %47’si başvurdukları pozisyon için yeterli bilgi ve tecrübe sahibi olmadıkları için işe alınmıyor. Demek ki beklenen deneyim ve yetkinliklerle, sizinkiler arasında fazla uçurum yoksa işe alınma şansınız oldukça yüksek.
Günümüzde mülakatların %60’ı online videolu görüşme araçlarıyla yapılmaktadır. Her ne kadar ülkemizde nadiren tercih edilse de eğer sizden bu şekilde bir mülakat talebi istenirse yadırgamayın diye söylüyorum.
Görüşmeciyi tanıyın
Size telefonla randevu verilirken görüşmeyi kiminle yapacağınızı sorun. İsim, soy isim ve şirketteki görevini öğrenmeye çalışın. Sonrası malum, Google gerek LinkedIn profili, gerekse sosyal medya hesaplarına ulaşın ve inceleyin. Hakkında yazılmış yazılar varsa dikkatlice okuyun. Fotoğrafına çok dikkatli bakın.
Pozisyona uygun olarak kıyafetinize özen gösterin
Adayların %55’inin kılık kıyafet özensizliğinden dolayı başvurularının olumsuz sonuçlandığını biliyor musunuz? Bu demek değil ki manken gibi giyinin, süslenin. Sadece iş görüşmesine önem verdiğinizi gösterecek şekilde giyinmeniz yeterli. Özellikle kadın adaylar şu önerileri de unutmamalı. Dikkat dağıtıcı kıyafetlerden kaçının. Yırtmaçlı, dekolteli, fazla renkli ve desenli kıyafetler tercih edilmemelidir. Günlük kullanmadığınız takıları da takmayınız.
Görüşmeye zamanında gidin
Özellikle İstanbul gibi ciddi trafik ve ulaşım sorunu olan bir şehirde iseniz, gecikme riskini en aza indirmeniz gerekmektedir. Erken kalkıp, dinç olmalısınız. Tüm trafik olumsuzluklarını hesap etmelisiniz. Aslında bir gece öncesinden hangi ulaşım araçlarıyla şirkete gideceğinizi mutlaka araştırıp, kararlaştırın. Şirket normal bir binada ise 15 dk. önce, Büyük bir plazada ise 20-25 dk. önce dış kapıdan içeriye girin. Öyle binalar var ki, görüşme odasına gidene kadar zaten 15 dk. geçiyor.
Mülakatın tüm sürecinde göz kontağından kaçınan adayların %37’si işe alınmamaktadır. Zayıf el sıkışma nedeniyle olumsuzluk oluşma oranı ise %26’dır. Demek oluyor ki, el sıkışmak ve o andan başlayarak mülakattan ayrılıncaya kadar da göz teması oldukça önemli. İlk 90 saniyede oluşturacağınız izlenim, işe alımlarda %33 oranında etkilidir.
Kendinizi doğru açık ve net ifade edin
Size sorulacak sorulara kısacık, kestirip atar gibi cevaplar vermeyin. Çok uzun ve sıkıcı cevaplar hiç vermeyin. Mümkün olduğu kadarıyla net ve yeterli cevaplar veriniz. Kendinizi ifade edebilmek için sınırlı süreniz olduğunu unutmayın. Ama aceleci de olmayın. Normalde bir mülakatın ortalama süresi 20-25 dk. dır.
Sizi kimse oraya zorla getirtmedi. Sizi çağırdıklarına göre size kendinizi ifade etmek için en azından bir fırsat sunuldu. O zaman isteksiz ve umutsuz olmamalısınız. Kendinize biraz da olsa güvenin. Özgüveniniz olsun ama tavan da yapmasın. Kim isteksiz birini işe alır ki? Siz alır mısınız?.
Bazen bilinçli ya da bilinçsiz bir şekilde gerçekten saçma ya da hoşnut olmayacağınız sorular sorulabilinir. Her soruya cevap vermek zorunda değilsiniz. “Buna cevap vermek istemiyorum” da diyebilirsiniz, “bunun işe alımla ilgili olduğunu düşünmüyorum” da diyebilirsiniz. Yalan söylemekten veya amiyane tabirle yalakalık yapmaktan daha iyidir.
Adayların %33’i kötü duruş, %38’i de gülümsemedikleri için olumsuz değerlendirilmektedir. Bununla beraber adayların %21’i ise saçıyla, bıyığı – sakalıyla veya yüzüyle fazla oynadığı için olumsuz değerlendiriliyor. Robot gibi durun demiyoruz elbet ki o daha itici olur. Beden dili konusunda sayfalar dolusu kitap okumanıza da gerek yok. Rahat olun ve kendiniz olun. Somurtmayın. Hiç kimse somurtkan birisi ile aynı iş yerinde çalışmak istemez. Gülümsemeniz, mimikleriniz ve el hareketleriniz de orantılı seviyede olmalıdır.
Mülakatta kendini ifade edemediği ya da gramer veya dil bilgisi kullanımına özen göstermediği için elenenlerin oranı %33’dür. Burada bir şeyi şahsi görüşüm olarak bildirmek isterim. Lütfen “Plaza Dili” diye bilinen o saçma ağızla konuşmayın, karşınızdakinin de bu şekilde konuşmasına müsaade etmeyin. Mülakat ya Türkçe yapılır ya da İngilizce. Arada geçişler olabilir ama bir cümle tek dil ile kurulur. Bazı zorunlu teknik tabirler istisna olmak kaidesiyle.
Görüşme sonlanırken insan kaynakları uzmanından görüşmeyle ilgili geri bildirim isteyin. Bu işe alımınızın sonucu değil. O ilk görüşmede zayıf bir ihtimal. Sonuç almaktan kastım mesela “biz size döneceğiz” bir sonuç değildir ki çoğu yalandır. Büyük ihtimalle dönmeyecekler. Size döneriz dediyse “ne zaman?” diye sorabilirsiniz. İkinci görüşme muhabbeti açıldıysa yine “ne zaman ve kiminle?” bilgisini öğrenin. Sonuçtan kastım bu tip şeyler. Görüşmeden sonra “şunu da sorsaydım veya eee şimdi ne olacak…” gibi şeyler geçiyorsa aklınızdan o zaman mülakat sizin adınıza başarısız olmasa da eksik geçmiş demektir.
MÜLAKATLARDA ÜCRET BEKLENTİSİ
Bizde ücret konuşmaları bazen kurban pazarlığı tarzında bile geçebiliyor. Gülmeyin, çok şahit oldum. Maalesef bir çok firma ne kadar ucuza başlatırım derdinde. Bir çok aday da bunun farkında olduğu için abartılı rakamlar istemekte. İkisi de doğru değil. En klasik soru kuşkusuz “ücret beklentiniz nedir?” sorusudur. Buna cevap verme bilmek, için yukarıda da söylediğimiz gibi sizden beklentilerini ve yapabileceklerinizi net olması gerekir. Bu klasik soruya genelde verilen klasik cevapların başında da “sizin zaten bu pozisyon için öngördüğünüz bir ücret vardır” olur. Elbette var. Ama sizin gerek tecrübe ve bilginiz, gerekse mülakatta ki performansınız firma gözünde değerinizi etkilemiş olabilir.
Mülakatta ücret beklentisi sorusuna nasıl cevap verilmeli?
Ücret beklentiniz nedir? Soru soruldu, peki nasıl cevap vermelisiniz? Bu kısım oldukça göreceli. Çünkü şirkete, pozisyona, size ve mülakatın seyrine göre değişkenlik arz eder. Genel olarak tavsiyemiz önce yan hakları öğrenmeniz ve bu duruma göre illa gerekiyorsa bir aralık belirtmeniz. Bazı adaylar “siz teklifinizi sunun, ben ona göre değerlendireyim” de diyebilir. Söylediğimiz gibi göreceli ve değişken bir durum. Ama sizi tatmin etmeyecek ve daha iyi teklifler alma ihtimalinizin kuvvetli olduğu bir ücreti de kabul etmeyin. Az ücret, güçlü title veya az ücret ama şirket bilinirliği sayesinde güçlü Cv gibi durumlarda da karar sizin tabi. Emek sömürüsünün adı her zaman değiştirilir.
Unutmayın ki “iş aramak da bir iştir”. O zaman iş arama işinize özen gösterin. Kendiniz olun ve kendinizi doğru ifade edin. Her iş veya şirket size göre olmayabilir. İçinize sinmediyse ne kendi zamanınızı ne de karşı tarafın zamanını ve beklentilerini boşa çıkartın. Mülakat öncesinde sormanız gereken soruların ve size sorulacak muhtemel soruların listesini yapın. Gerekirse aileden birisi ile veya arkadaşınızla mülakat demoları yapın. Sadece o pozisyon için değil, muhtemelen mülakata gideceğiniz şirketin tüm pozisyonları (ileride oluşabilecekler de dahil) için tek atımlık kurşununuz olacaktır bu mülakat. Ciddiye alın.
Başarılı bir mülakat ve kariyer dileğiyle…
